"Gençler bilgisayarlarıyla üremeyi bırakacak!"

2007-2009 yılları civarında, CRT monitörlü ve disketli eski ev bilgisayarımızın yerini, sürekli internet bağlantısı ve CD-RW sürücüsü olan ilk normal bilgisayar aldı. Onun gelişiyle birlikte bir dönem başladı: kokulu plastik ambalajlarda korsan oyun diskleri satın almak, ilk torrentler, Call of Duty 2 ve Battlefield Bad Company 2. Sınıf arkadaşlarımla sürekli toplanır, internet üzerinden birlikte oyun oynardık; birbirimizin evine gittiğimizde ise aynı bilgisayardan birlikte oynar ya da sıra değiştirmek için diğerinin "ölene kadar" oynamasını izlerdik. Harika bir zamandı! Ama hikaye çocukluktan güzel anılar hakkında değil.

O zamanlar ebeveynlerim, bizim bu ilgilerimize bakarak şaka yapardı: "Yakında gençler bilgisayarlarıyla üremeyi bırakacak." Ben hep geçiştirirdim ve bunun yaşlı homurdanması olduğunu düşünürdüm (gerçi o zamanlar kırk yaşında bile değillerdi, hadi ama).

Meğer gerçekten bırakıyorlarmış. Sanki "Black Mirror" dizisinden bir hikaye gibi gelişti: bugün insanlar kendilerine yapay zeka erkek arkadaşlar ve kız arkadaşlar ediniyor, duygusal olarak bağlanıyorlar. Önemle belirtmek gerekir ki bunlar kafayı sıyırmış birkaç ucube değil; bu kitlesel bir olgu.

Bu tür yapay zeka partnerlerine sahip platformların büyüklüğü hayret verici. Harvard Business Review verilerine göre: XiaoIce — 660 milyon kullanıcı, Character.AI — 28 milyon aktif kullanıcı, Chai — 4 milyon aktif, Replika — 2,5 milyon aktif. Bu, elbette, bu yüz milyonlarca insanın hepsinin yapay zeka ile ilişki içinde olduğu anlamına gelmiyor, ancak önemli bir uyarı var. Common Sense Media tarafından ABD'de yapılan başka bir araştırma şunu gösteriyor: gençlerin %72'si yapay zeka arkadaşlarını denemiş, %9'u onları doğrudan "arkadaş veya en iyi arkadaş" olarak tanımlıyor, %8'i romantik ilişkiler veya flört için kullanıyor ve %33'ü gerçek insanlar yerine yapay zeka ile ciddi veya önemli konuları tartışmış.

Ve bu daha bitmedi. Örneğin, Guardian'daki bir makale, ChatGPT'nin GPT-5'e güncellenmesini zor atlatan kullanıcılardan bahsediyor; çünkü eski versiyona bağlanmışlar ve onların kendilerini daha iyi tanıdığını ve anladığını düşünüyorlarmış. Oradan doğrudan alıntılar: "bir erkek arkadaştan ayrılmak gibi", "tanıdık birine veda ediyormuşum gibi". Bir diğer materyal ise Reuters'ın anlamlı başlıklı "Yapay zeka sohbet robotunuz size karşılık vermeyi bırakırsa ne yapmalısınız?" makalesi; geliştiricinin erotik etkileşim olasılığını kaldırmasının ardından Replika kullanıcılarının sert tepkisine odaklanıyor: "tanıdığım kişi artık yok", oysa söz konusu olan yalnızca bir yapay zeka avatarı. Kullanıcılar, yapay zekanın onları gerçek yakınlarından çok daha iyi anladığını ve tanıdığını belirtiyor.

Bu sadece teknoloji dünyasından tuhaf haberler ya da kafayı sıyırmış insanların derlemesi değil. Bu şaşırtıcı ve dehşet verici bir kültürel fenomen — neredeyse zamanın ruhu. Siberpunk geldi. İşte bir sonraki yazımda bu düşünceyi geliştirerek tam olarak bundan bahsetmek istiyorum.

Bu arada size sorayım: Siz yapay zekanıza ne kadar yakınsınız?